Yönetmelik Metni
Resmi Gazete'den alınmıştır
YÖNETMELİK
Tarım ve Orman Bakanlığından:
KIRSAL KALKINMA PROGRAMI YÖNETİM OTORİTESİNİN
GÖREVLERİ İLE ÇALIŞMA USUL VE ESASLARI
HAKKINDA YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Başlangıç Hükümleri
Amaç ve kapsam
MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı; Avrupa Birliği Katılım Öncesi Yardım Aracı (IPA) kapsamında kırsal kalkınma programının hazırlanması, hazırlanan kırsal kalkınma programı ile ilgili uygulamaların etkin, verimli ve doğru bir şekilde yönetilmesi, izlenmesi, değerlendirilmesi, raporlanması, koordinasyonu, tedbirlerin seçimi, tanıtımı tedbirlerin denetlenebilirliği ve doğrulanabilirliği ve Programa ilişkin değişiklikler ile ilgili faaliyetleri yürütmekten sorumlu olan IPARD Yönetim Otoritesinin görevleri ile çalışma usul ve esaslarını belirlemektir.
Dayanak
MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik; 4 sayılı Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili, Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 497 nci maddesine ve 11/12/2022 tarihli ve 7424 sayılı Kanun ile onaylanması uygun bulunan Türkiye Cumhuriyeti ve Avrupa Komisyonu Arasında Katılım Öncesi Yardım Aracı (IPA III) Çerçevesinde Türkiye Cumhuriyeti’ne Yapılacak Birlik Mali Yardımının Uygulanmasına İlişkin Özel Düzenlemeler Hakkında Mali Çerçeve Ortaklık Anlaşması ve 6/4/2023 tarihli ve 7048 sayılı Cumhurbaşkanı Kararıyla onaylanan Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ve Avrupa Komisyonu Arasında Katılım Öncesi Yardım Aracı (IPARD III) Kırsal Kalkınma Programı Kapsamında Türkiye Cumhuriyeti’ne Yapılacak Birlik Mali Yardımının Yönetimi ve Uygulanmasına İlişkin Hükümleri Tesis Eden Sektörel Anlaşma hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3- (1) Bu Yönetmelikte yer alan;
a) Bakanlık: Tarım ve Orman Bakanlığını,
b) Bağımsız değerlendirici: Program uygulamalarının ve etkilerinin objektif olarak değerlendirilmesi amacıyla IPARD Yönetim Otoritesi tarafından hizmet alımı yöntemiyle görevlendirilen ve bu görevlendirme dışında Programın uygulanışında herhangi bir görevi, sorumluluğu ve menfaat ilişkisi bulunmayan gerçek veya tüzel kişiliği haiz değerlendiricileri,
c) Çağrı: Program kapsamında desteklenecek tedbirler, takvimi, bütçesi belli olan proje kabul dönemini,
ç) Denetim Otoritesi: Katılım Öncesi Yardım Aracına ilişkin oluşturulan yönetim ve kontrol sistemlerinin etkin ve doğru bir şekilde işlediğine dair doğrulamayı yapmakla sorumlu olan Hazine Kontrolörleri Kurulu Başkanlığını,
d) Görünürlük ve İletişim Faaliyetleri Planı: Program hakkında bilgilendirme ve tanıtım için hazırlanan planı,
e) IPARD: Katılım Öncesi Yardım Aracı Kırsal Kalkınma tematik önceliğini,
f) IPARD Yönetim Otoritesi: Tarım Reformu Genel Müdürlüğünü,
g) IPARD Yönetim Otoritesi Başkanı: Tarım Reformu Genel Müdürünü,
ğ) İç Denetim Başkanlığı: Bakanlık İç Denetim Başkanlığını,
h) İzleme Komitesi: İlgili kamu kurum ve kuruluşları, gerçek kişiler, özel hukuk tüzel kişileri ve sivil toplum kuruluşlarının Program ve destekleri ile ilgili, izleme, değerlendirme süreçlerine katkı ve katılımlarını sağlamak üzere oluşturulan Katılım Öncesi Yardım Aracı Kırsal Kalkınma Programı İzleme Komitesini,
ı) Katılım Öncesi Yardım Aracı (IPA): Avrupa Birliğinin katılım öncesi mali desteğini,
i) Katılım Öncesi Yardım Aracı İzleme Komitesi: Katılım Öncesi Yardım Ulusal Koordinatörü ile Avrupa Komisyonunu temsilcisinin eş başkanlığında, Ulusal Yetkilendirme Görevlisi, Ulusal Programlama Uyum Koordinatörü, Merkezi Finans ve İhale Birimi, IPARD Yönetim Otoritesi de dahil olmak üzere yönetim otoritesi ve sektör sorumlusu kurumlar, ara kurumlar ve TKDK temsilcilerinden oluşan ve temel görevi katılım öncesi mali yardımların etkinliği ve kalitesinin sağlanmasının yanında bu kapsamda yürütülen tüm uygulamaların finansman anlaşmaları ve Stratejik Cevap Belgesinde belirlenen hedeflere uygunluğunun temini olan komiteyi,
j) Katılım Öncesi Yardım Aracı Programlama Çerçevesi: IPA III yararlanıcısı ülkelerinin 2021-2027 Çok Yıllı Mali Çerçeve süresince Avrupa Birliği fonlarının kullanımına ilişkin kapsayıcı stratejik belgesini,
k) Katılım Öncesi Yardım Aracı (IPA III) Stratejik Cevap Belgesi: Türkiye'nin IPA III mali yardımını kullanarak IPA III Programlama Çerçevesinde tanımlanan genel ve özel hedeflere uyum sağlamasına yönelik planını,
l) Katılım Öncesi Yardım Ulusal Koordinatörü: Katılım Öncesi Yardım Aracı kapsamındaki bileşenlere yönelik genel koordinasyonu sağlamakla sorumlu Avrupa Birliği Başkanını,
m) Komisyon: Avrupa Komisyonunu,
n) Mali Çerçeve Ortaklık Anlaşması: 11/12/2022 tarihli ve 7424 sayılı Kanun ile onaylanması uygun bulunan Türkiye Cumhuriyeti ve Avrupa Komisyonu Arasında Katılım Öncesi Yardım Aracı (IPA III) Çerçevesinde Türkiye Cumhuriyeti’ne Yapılacak Birlik Mali Yardımın Uygulanmasına İlişkin Düzenlemeler Hakkında Mali Çerçeve Ortaklık Anlaşmasını,
o) Mutabakat zaptı: IPARD Yönetim Otoritesi ile TKDK arasında imzalanan Program kapsamında yapılacak işbirliği ve görev paylaşımı konusundaki belgeyi,
ö) Program: Katılım Öncesi Yardım Aracı Kırsal Kalkınma tematik önceliği (IPARD) kapsamında hazırlanan Kırsal Kalkınma Programını,
p) Sektörel Anlaşma: 6/4/2023 tarihli ve 7048 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konulan Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ve Avrupa Komisyonu Arasında Katılım Öncesi Yardım Aracı (IPARD III) Kırsal Kalkınma Programı Kapsamında Türkiye Cumhuriyeti’ne Yapılacak Mali Yardımın Yönetimi ve Uygulanmasına İlişkin Hükümleri Tesis Eden Sektörel Anlaşmayı,
r) Tedbir: Program kapsamında yer alan destekleme konularını,
s) TKDK: Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumunu,
ş) Ulusal Yetkilendirme Görevlisi: Katılım Öncesi Yardım Aracı kapsamındaki yönetim ve kontrol sistemlerinin etkin işleyişi ile muhasebe biriminin başkanı olarak Türkiye'de Avrupa Birliği fonlarının mali yönetiminden ve bu çerçevede yapılan işlemlerin mevzuata ve usulüne uygunluğundan bütünüyle sorumlu Hazine ve Maliye Bakan Yardımcısını,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
IPARD Yönetim Otoritesi ve Görevleri
MADDE 4- (1) IPARD Yönetim Otoritesi Tarım Reformu Genel Müdürlüğüdür. IPARD Yönetim Otoritesinin Program kapsamındaki görevleri, Tarım Reformu Genel Müdürlüğü bünyesinde görevlendirilen Avrupa Birliği Yapısal Uyum Yönetim Otoritesi Daire Başkanlığı tarafından yürütülür.
IPARD Yönetim Otoritesinin görevleri
MADDE 5- (1) IPARD Yönetim Otoritesi, Programın mali yönetim prensibine uygun olarak hazırlanmasından, yönetilmesinden ve uygulamaların izlenmesinden sorumludur. Bu amaçla IPARD Yönetim Otoritesi;
a) TKDK ile mutabık kalınarak uygulanacak tedbirleri seçer, seçilen tedbirlere göre programı hazırlar ve uygulamalar sonucunda ihtiyaç duyulan Program değişikliklerine ilişkin çalışmaları yürütür.
b) Program uygulamalarının Programın kriterlerine uygun olarak gerçekleştirilmesini ve Program kapsamındaki işlemlerin Avrupa Birliği ile yapılan anlaşmalara, ilgili Avrupa Birliği mevzuatına ve ulusal mevzuata uygunluğunu gözetir.
c) Programın uygulama sürecinin etkin bir şekilde izlenmesi ve değerlendirilmesi için bilgi ve raporlama sistemi kurulmasını, işletilmesini ve güncellenmesini sağlar.
ç) Program uygulamalarının izlenmesi ve değerlendirmesine dair çalışmaları yürütür.
d) İzleme Komitesinin çalışmalarına yardımcı olur, koordinasyon ve sekretarya görevini yürütür.
e) Program uygulamalarına ilişkin yıllık ve nihai uygulama raporlarıyla ilgili çalışmaları TKDK ile işbirliği içerisinde yürütür.
f) Program ile ilgili bilgilendirme ve tanıtım faaliyetlerini yürütür.
g) Teknik destek tedbiri kapsamında öngörülen faaliyetleri yürütür.
ğ) IPARD Yönetim Otoritesinin görevlerine ilişkin usulsüzlüklere yönelik yapılan başvuruları, alınan tedbirleri, Ulusal Yetkilendirme Görevlisi ve Denetim Otoritesine bildirir.
h) Yerel kırsal kalkınma stratejilerinin hazırlanması ve uygulanması tedbiri kapsamında öngörülen faaliyetleri yürütür.
ı) Tarım-çevre-iklim ve organik tarım tedbiri kapsamında öngörülen faaliyetleri yürütür.
i) Program altında çıkılacak her bir çağrı kapsamında hangi tedbirlerden ilana çıkılacağından, çağrı ilanının tarihinden, bütçesinden ve uygunluk koşullarının belirlenmesinden TKDK ile mutabık kalarak karar verilmesinden sorumludur.
j) TKDK ile işbirliği içinde Program için tanımlanacak tedbirlerin, kontrol edilebilirliği ve doğrulanabilirliğinden sorumludur.
k) Politika amaçlarına veya kaynakların kullanımına yönelik TKDK çalışma düzenlemelerindeki temel değişiklikler için görüş verilmesinden sorumludur.
l) İhtiyaç duyulması halinde bu fıkradaki görevlerin bir kısmını başka bir kurum/kuruluşa yaptırır. Bu durumda, söz konusu görevlerin düzgün ve etkin bir şekilde yerine getirilmesini, yönetilmesini ve denetlenmesini sağlamak üzere her türlü tedbiri alır ve IPARD Yönetim Otoritesinin yaptırılan görevlerin yönetimindeki ve yerine getirilmesindeki tam sorumluluğu, sağlam mali yönetim ilkesi gereği devam eder.
(2) IPARD Yönetim Otoritesi, görevleri ile ilgili konularda Türkiye ile Avrupa Birliği arasında imzalanan ikili anlaşmalar ve ilgili diğer mevzuat hükümleri doğrultusunda gerekli çalışmaları yapar.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
IPARD Yönetim Otoritesinin Çalışma Usul ve Esasları
Programın hazırlanması
MADDE 6- (1) Program; IPARD Yönetim Otoritesi tarafından, Avrupa Birliğinin katılım öncesi kırsal kalkınmaya yönelik olarak sağladığı kaynaklarının kalkınma plan ve programları ile ulusal stratejiler doğrultusunda diğer iç ve dış kaynaklı kırsal kalkınma program, faaliyet ve destekleri ile Avrupa Birliği tarafından sağlanan diğer kaynaklarla tutarlı ve uyumlu bir şekilde ve ilgili kurumlarla işbirliği içinde hazırlanır.
(2) Program hazırlık çalışmaları, Bakanlıkça belirlenen ilgili kamu kurum ve kuruluşları, sivil toplum kuruluşları ve Komisyon ile koordineli bir şekilde yürütülür.
(3) Hazırlanan Program, Komisyona gönderilir.
Tedbirlerin seçimi
MADDE 7- (1) Başvuru çağrı ilanına çıkılmadan önce, çağrının ilan tarihi, bütçesi ve hangi tedbirlerden çıkılacağına; IPARD Yönetim Otoritesinin ya da TKDK’nin teklifiyle IPARD Yönetim Otoritesi ve TKDK’nin mutabakatı sonucunda karar verilir.
Programın izlenmesi
MADDE 8- (1) Programın uygulanmasının etkinliği, etkililiği ve kalitesi, Programda öngörülen hedefler ve göstergeler doğrultusunda izlenir.
(2) Programın uygulanmasına yönelik mali ve istatistiki bilgiler ile izleme verileri ve diğer gerekli bilgiler, TKDK ile yapılan mutabakat zaptı çerçevesinde ve IPARD Yönetim Otoritesi tarafından işletilen bilgi ve raporlama sistemi kullanılarak TKDK’den temin edilir.
(3) Programın izlenmesi çalışmaları İzleme Komitesi ile işbirliği halinde yürütülür. Program uygulamalarına ilişkin kaydedilen ilerlemeler, Katılım Öncesi Yardım Aracı İzleme Komitesine ve Komisyona rapor edilir.
Programın değerlendirilmesi
MADDE 9- (1) Program uygulamalarının değerlendirilmesi, Programın amaç ve hedeflerine bağlı olarak, Komisyon ile işbirliği halinde belirlenen izleme ve değerlendirme kriterleri ve göstergeleri çerçevesinde IPARD Yönetim Otoritesi sorumluluğunda bağımsız değerlendiriciler tarafından gerçekleştirilir.
(2) Program uygulamalarının değerlendirilmesi sırasında, kaynakların kullanım düzeyi, uygulamaların etkililiği ile verimliliği ve Programda belirlenen öncelikler üzerindeki sosyoekonomik etki gözetilir.
(3) Programın stratejisini, Program uygulamalarının kalitesini, etkinliğini, etkililiğini ve tutarlılığını geliştirmek ile Program hedeflerine ulaşılıp ulaşılmadığını tespit etmek amacıyla, ön değerlendirme, nihai değerlendirme ve Komisyon tarafından uygun bulunması halinde ara değerlendirme gerçekleştirilir.
(4) Ön değerlendirme; programlama kalitesinin yükseltilmesini ve bütçe kaynaklarının uygun şekilde tahsisini ve verimliliğini sağlamak amacıyla Program hazırlığı sırasında yapılır.
(5) Program için değerlendirme planı; Katılım Öncesi Yardım Ulusal Koordinatörü ile istişare halinde hazırlanır. Değerlendirme planı, Komisyonun Programı kabul etmesini müteakip en geç bir yıl içinde İzleme Komitesine sunulur. Değerlendirme planı kapsamında ulaşılan sonuçlar her yıl İzleme Komitesine rapor edilir ve raporun bir nüshası Denetim Otoritesine gönderilir. Plan kapsamında gerçekleştirilen faaliyetlerin özeti yıllık uygulama raporuna eklenir.
(6) Komisyonun uygun bulması halinde, bütçe uygulaması görevlerinin verilmesini takip eden üçüncü yılda bir ara değerlendirme yapılır. Ara değerlendirme raporu, bu fıkrada belirtilen yılın 31 Aralık günü itibarıyla İzleme Komitesine ve Komisyona sunulur ve değerlendirme raporundaki önerilerin takibi hakkında Komisyon bilgilendirilir.
(7) Nihai değerlendirme en geç Program uygulama dönemini takip eden ilk yılın sonunda yapılır ve en geç söz konusu yıl sonunda rapor tamamlanarak Komisyona sunulur.
Raporlama
MADDE 10- (1) Yıllık uygulama raporu, Programın uygulanmasına ilişkin faaliyetleri içerir ve TKDK ile istişare edilerek 30 Haziran tarihine kadar hazırlanır. Yıllık uygulama raporları, bir önceki takvim yılını kapsar ve Programın tüm uygulama dönemini içeren kümülatif mali verileri, izleme verilerini ve bir önceki takvim yılına ait diğer verileri içerir.
(2) Program uygulamalarıyla ilgili nihai uygulama raporu hazırlanır. Nihai uygulama raporu, Program kapsamındaki uygun harcamaların ödenmesi için belirlenen en son tarihi takip eden altı ay içinde sunulur. Nihai uygulama raporu, Programın tüm uygulama dönemini kapsar ve son yıllık uygulama raporunu da içerebilir.
(3) Yıllık uygulama raporları ve nihai uygulama raporu, İzleme Komitesi tarafından incelendikten ve onaylandıktan sonra, Komisyona sunulmak üzere Katılım Öncesi Yardım Ulusal Koordinatörüne ve raporların birer nüshası da Denetim Otoritesine ve Ulusal Yetkilendirme Görevlisine sunulur.
(4) Yıllık uygulama raporları ve nihai uygulama raporu;
a) Programın uygulanmasına ilişkin genel uygunluk koşullarında, özellikle temel sosyoekonomik eğilimlerdeki, ulusal, bölgesel veya sektörel politikalardaki değişiklikleri ve gerektiğinde bu değişikliklerin Program yardımı ile diğer Avrupa Birliği mali araçlarından gelen yardımlar arasındaki tutarlılık açısından sonuçlarını,
b) Uygun olduğu hallerde, sonuç göstergelerinin değerlerindeki değişiklikler de dâhil olmak üzere mali veriler, ortak ve programa özgü göstergeler ile nicel hedef değerlere atıf yapılmak suretiyle, Programın amaçlarına erişilmesiyle ilgili öncelik ve tedbirlerin uygulanmasındaki ilerlemeyi,
c) Mali taahhütler ve tedbir başına harcamaya ilişkin bilgileri ve değerlendirme planıyla ilgili olarak da gerçekleştirilmiş faaliyetlerin özetini,
ç) Programın uygulamasında karşılaşılan önemli sorunların özetini ve yapılan düzenlemelere ilişkin tavsiyeler de dâhil olmak üzere gerçekleştirilen eylemleri, her tedbir için yapılan doğrulamaların sonuçlarının ve tespit edilen usulsüzlüklerin özetini, teknik destek tedbirinden sağlanan faydayı, yerel birimlerin daha geniş katılımı ile Programın tanıtımı için atılan adımları ve Avrupa Birliği fonlarının Türkiye Cumhuriyeti’nde mevcut bulunan finansmanını tamamladığını gösteren verileri,
d) Tüm katılım öncesi Avrupa Birliğ
[Metin uzunluk sınırı nedeniyle kesildi]