Yönetmelik Metni
Resmi Gazete'den alınmıştır
YÖNETMELİK
Sağlık Bakanlığından:
YATAKLI TEDAVİ KURUMLARI
ENFEKSİYON KONTROL YÖNETMELİĞİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Başlangıç Hükümleri
Amaç
MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı; yataklı tedavi kurumlarında sağlık hizmeti ile ilişkili enfeksiyonları önlemek, kontrol altına almak, sorunları tespit etmek, çözüme yönelik faaliyetleri yürütmek ve yataklı tedavi kurumları düzeyinde alınması gereken kararları yetkili mercilere bildirmek üzere kurulan enfeksiyon kontrol komitesinin teşkili, görev ve yetkileri ile çalışma usul ve esaslarını düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2- (1) Bu Yönetmelik; kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek kişilere veya özel hukuk tüzel kişilerine ait yataklı tedavi kurumlarını ve bu yataklı tedavi kurumlarında görev yapan personeli kapsar.
Dayanak
MADDE 3- (1) Bu Yönetmelik; 7/5/1987 tarihli ve 3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanununun 3 üncü maddesi ve 9 uncu maddesinin (c) bendi ile 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 508 inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4- (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) Bakanlık: Sağlık Bakanlığını,
b) Cerrahi tıp temsilcisi: Tercihen genel cerrahi uzmanı olmak üzere; sağlık uygulama ve araştırma merkezleri/üniversite hastanelerinde ana bilim dalı başkanını ya da yerine görevlendireceği uzmanı, eğitim ve araştırma hastanelerinde eğitim sorumlusu ya da idari sorumludan birini ya da yerine görevlendireceği uzmanı, diğer yataklı tedavi kurumlarında yönetici tarafından görevlendirilecek uzmanı,
c) Çocuk sağlığı ve hastalıkları temsilcisi: Çocuk enfeksiyon hastalıkları uzmanlık alanından; sağlık uygulama ve araştırma merkezleri/üniversite hastanelerinde bilim dalı başkanını ya da yerine görevlendireceği uzmanı, eğitim ve araştırma hastanelerinde eğitim sorumlusu ya da idari sorumludan birini ya da yerine görevlendireceği uzmanı, yoksa çocuk sağlığı ve hastalıkları uzmanını, diğer yataklı tedavi kurumlarında yönetici tarafından görevlendirilecek uzmanı,
ç) Dahili tıp temsilcisi: Tercihen iç hastalıkları uzmanı olmak üzere; sağlık uygulama ve araştırma merkezleri/üniversite hastanelerinde ana bilim dalı veya bilim dalı başkanını ya da yerine görevlendireceği uzmanı, eğitim ve araştırma hastanelerinde eğitim sorumlusu ya da idari sorumludan birini veya yerine görevlendireceği uzmanı, diğer yataklı tedavi kurumlarında yönetici tarafından görevlendirilecek uzmanı,
d) Eczane: Yataklı tedavi kurumlarında ilgili mevzuat hükümlerine göre kurulan eczaneyi,
e) Enfeksiyon hastalıkları ve klinik mikrobiyoloji temsilcisi: Enfeksiyon hastalıkları ve klinik mikrobiyoloji uzmanlık alanından; sağlık uygulama ve araştırma merkezleri/üniversite hastanelerinde ana bilim dalı başkanını ya da yerine görevlendireceği uzmanı, eğitim ve araştırma hastanelerinde eğitim sorumlusu ya da idari sorumludan birini ya da yerine görevlendireceği uzmanı, diğer yataklı tedavi kurumlarında yönetici tarafından görevlendirilecek enfeksiyon hastalıkları ve klinik mikrobiyoloji uzmanını,
f) Enfeksiyon kontrol ekibi: Enfeksiyon kontrol hekimi, tıbbi mikrobiyoloji laboratuvarı temsilcisi ve enfeksiyon kontrol hemşirelerinden oluşan ekibi,
g) Enfeksiyon kontrol hekimi: Enfeksiyon kontrol komitesinin kararları doğrultusunda sağlık hizmeti ile ilişkili enfeksiyon kontrol programlarının oluşturulmasında ve uygulanmasında görev alan enfeksiyon hastalıkları ve klinik mikrobiyoloji uzmanını,
ğ) Enfeksiyon kontrol hemşiresi: Enfeksiyon kontrol komitesinin kararları doğrultusunda sağlık hizmeti ile ilişkili enfeksiyon kontrol programlarının uygulanmasında görev alan hemşireyi,
h) Enfeksiyon kontrol komitesi: Yataklı tedavi kurumlarında sağlık hizmeti ile ilişkili enfeksiyonları önlemek, kontrol altına almak, sorunları tespit etmek, çözüme yönelik faaliyetleri yürütmek ve yataklı tedavi kurumları düzeyinde alınması gereken kararları yetkili mercilere bildirmek üzere kurulan komiteyi,
ı) Hastane müdürü: Ev idaresi müdürlüğü, idari mali hizmetler müdürlüğü, kalite destek hizmetleri birimi, teknik hizmetler, destek hizmetleri, otelcilik hizmetleri gibi yataklı tedavi kurumlarında temizlik, dezenfeksiyon, sanitasyon, atık yönetimi, yemek dağıtımı, çamaşır yıkama ve yardımcı hizmetlerin ilgili mevzuata uygun olarak yapılmasını sağlayan ve denetleyen idareciyi,
i) İşyeri sağlık ve güvenlik birimi: İşyerinde iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini yürütmek üzere kurulan, gerekli donanım ve personele sahip olan birimi,
j) Sağlık bakım hizmetleri müdürü: Yataklı tedavi kurumlarında hemşirelik hizmetlerinden sorumlu idareciyi,
k) Sağlık hizmeti ile ilişkili enfeksiyon: Sağlık kurumunda bakım veya sağlık hizmeti sunulması sırasında hastada gelişen ve kuruma başvuru sırasında var olmayan ya da kuluçka döneminde olmayan enfeksiyonları,
l) Tıbbi mikrobiyoloji laboratuvarı temsilcisi: Tıbbi mikrobiyoloji uzmanlık alanından; bünyesinde rutin mikrobiyoloji laboratuvarı bulunduran sağlık uygulama ve araştırma merkezleri/üniversite hastanelerinde tıbbi mikrobiyoloji ana bilim dalı başkanını ya da yerine görevlendireceği uzmanı veya mikrobiyoloji laboratuvarının birim sorumlusunu, eğitim ve araştırma hastanelerinde mikrobiyoloji laboratuvarının birim sorumlusu, idari sorumlu ya da eğitim sorumlusunu ya da yerine görevlendireceği uzmanı; diğer yataklı tedavi kurumlarında yönetici tarafından görevlendirilecek mikrobiyoloji laboratuvarından sorumlu olan uzmanı,
m) USHİESA: Ulusal Sağlık Hizmeti ile İlişkili Enfeksiyonlar Sürveyans Ağını,
n) Yataklı tedavi kurumu: Gün hastaneleri hariç olmak üzere, gözlem, muayene, teşhis ve tedavi hizmetleri veren ve kamu kurum ve kuruluşlarına, gerçek kişilere veya özel hukuk tüzel kişilerine ait yataklı sağlık tesisini,
o) Yoğun bakım temsilcisi: Sağlık uygulama ve araştırma merkezleri/üniversite hastanelerinde ilgili yoğun bakım bilim dalı başkanını ya da yerine görevlendireceği uzmanı, eğitim ve araştırma hastanelerinde klinik sorumlusu ya da yerine görevlendireceği varsa ilgili yoğun bakım uzmanını, yoksa tam zamanlı olarak yoğun bakımda çalışan hekimi, diğer yataklı tedavi kurumlarında yönetici tarafından görevlendirilecek varsa ilgili yoğun bakım uzmanını ya da tam zamanlı olarak yoğun bakımda çalışan hekimi,
ö) Yönetici: Sağlık uygulama ve araştırma merkezleri/üniversite hastanelerinde yönetimden sorumlu merkez müdürünü/başhekimi, diğer yataklı tedavi kurumlarında başhekimi, koordinatör başhekimlik olan yataklı tedavi kurumlarında koordinatör başhekimi,
p) Yönetim: Sağlık uygulama ve araştırma merkezleri/üniversite hastanelerinde merkez müdürlüğü/başhekimliği, diğer yataklı tedavi kurumlarında başhekimliği, koordinatör başhekimlik olan yataklı tedavi kurumlarında koordinatör başhekimliği,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Enfeksiyon Kontrol Komitesi
Enfeksiyon kontrol komitesinin teşkili
MADDE 5- (1) Yataklı tedavi kurumlarında enfeksiyon kontrol komitesi oluşturulması zorunludur.
(2) Enfeksiyon kontrol komitesi aşağıdaki üyelerden oluşur:
a) Yönetici veya yöneticinin görevlendireceği bir veya birden fazla başhekim yardımcısı/merkez müdür yardımcısı.
b) Enfeksiyon hastalıkları ve klinik mikrobiyoloji temsilcisi.
c) Çocuk sağlığı ve hastalıkları temsilcisi.
ç) Dahili tıp temsilcisi.
d) Cerrahi tıp temsilcisi.
e) Erişkin yoğun bakım, çocuk yoğun bakım veya yenidoğan yoğun bakım olan yataklı tedavi kurumlarında her birinden en az birer yoğun bakım temsilcisi.
f) Bulunması halinde epidemiyoloji yan dal uzmanı.
g) Tıbbi mikrobiyoloji laboratuvarı temsilcisi.
ğ) Sağlık bakım hizmetleri müdürü.
h) Enfeksiyon kontrol hekimi.
ı) Enfeksiyon kontrol hemşiresi.
i) Eczane sorumlusu.
j) Hastane müdürü.
k) Kalite yönetim sorumlusu.
l) İşyeri sağlık ve güvenlik birimi temsilcisi.
(3) İkinci fıkranın (b) ve (h) bentlerinde belirtilen temsilciler aynı kişi olabilir.
(4) Enfeksiyon kontrol komitesinin önerileri doğrultusunda yönetim tarafından, ana bilim dalı ya da bilim dalı başkanları, eğitim sorumluları, idari sorumlular, ünite sorumluları ve idari birim temsilcileri de enfeksiyon kontrol komitesinde görevlendirilebilir.
(5) Enfeksiyon kontrol komitesinin kurulduğu yataklı tedavi kurumunda enfeksiyon hastalıkları ve klinik mikrobiyoloji uzmanı bulunmaması halinde, enfeksiyon kontrol hekimliği için aynı il sınırları içinde bulunan bir yataklı tedavi kurumunda görevli enfeksiyon kontrol hekiminden danışmanlık hizmeti alınır.
(6) Kurum toplam yatak sayısı yüz ellinin üzerinde olan yataklı tedavi kurumlarında enfeksiyon kontrol komitesinin muhabere işlerini yürütmek üzere bağlı olduğu idari amirin ve enfeksiyon kontrol komitesi başkanının uygun görüşü ve yönetici onayı ile tam zamanlı bir tıbbi sekreter görevlendirilir. Ayrıca yatak sayısı yedi yüz elli ve üzeri olan kurumlarda ihtiyaca göre daha fazla sayıda tıbbi sekreter görevlendirilebilir.
MADDE 6- (1) Enfeksiyon kontrol komitesinin görev ve yetkileri şunlardır:
a) Bilimsel esaslar çerçevesinde, yataklı tedavi kurumunun özelliklerine ve şartlarına uygun bir enfeksiyon kontrol programı belirlemek, yönetimin onayı ile birlikte uygulanmak üzere ilgili bölümlere iletmek ve takibini yapmak.
b) Güncel ulusal ve uluslararası rehberleri dikkate alarak yataklı tedavi kurumunda uygulanması gereken enfeksiyon önleme ve kontrol standartlarını yazılı hale getirmek ve bunları gerektiğinde güncellemek.
c) Yataklı tedavi kurumunda çalışan personele, (b) bendinde yer alan standartları uygulayabilmeleri için hizmet içi eğitim verilmesini sağlamak ve uygulamaları denetlemek.
ç) Bakanlıkça oluşturulan ulusal sağlık hizmeti ile ilişkili enfeksiyonlar sürveyans standartları doğrultusunda yataklı tedavi kurumunun ihtiyaç ve şartlarını dikkate alarak sürveyansı planlamak ve sürekliliğini sağlamak.
d) Sürveyans verilerinin analizine göre öncelikleri saptamak, enfeksiyon kontrol programı ve hedeflerini belirlemek, yıl sonunda hedeflere ulaşma düzeyini içeren yıllık çalışma raporunu yönetime sunmak.
e) Enfeksiyon önleme ve kontrolüyle ilgili antiseptik, dezenfektan, antibiyotik gibi demirbaş ve sarf malzemelerin alımları ve sterilizasyon süreçleri gibi konularda ilgili komisyonlara görüş bildirmek.
f) Yönetim tarafından görüş istenen ve enfeksiyonlara neden olabilecek her türlü inşaat ve tadilat planları ile ilgili öneride bulunmak.
g) Hastalar, ziyaretçiler ve kurum çalışanları için tehdit oluşturan bir enfeksiyon riskinin belirlenmesi durumunda gerekli incelemeleri yapmak, izolasyon önlemlerini belirlemek, gerektiğinde ilgili bölüme hasta ve ziyaretçi alımının kısıtlanması veya durdurulması hususunda karar almak ve uygulamaları takip etmek.
ğ) Sürveyans verilerini ve eczaneden alınan antibiyotik kullanım verileri sonuçlarına göre antimikrobiyal yönetim politikalarını belirlemek, antibiyotik kullanım uygulamalarını değerlendirerek analiz etmek, çözüm önerileriyle birlikte yönetime raporlamak.
h) Sterilizasyon, antisepsi ve dezenfeksiyon ilkelerini belirlemek ve antiseptik ve dezenfektanların standartlara uygun kullanımını denetlemek.
ı) Ulusal sağlık hizmeti ile ilişkili enfeksiyonlar sürveyans standartlarına uygun olarak toplanan verilerin USHİESA’ya zamanında girilmesini sağlamak ve enfeksiyon kontrol ekibince hazırlanan sağlık hizmeti ile ilişkili enfeksiyonlar, etkenleri, direnç paternleri ve geri bildirimleri içeren sürveyans raporunu üç ayda bir ilgili bölümlere iletilmek üzere yönetime bildirmek.
i) Enfeksiyon kontrol ekibi tarafından hazırlanan yıllık çalışma raporu ve sonuçlarını değerlendirmek, analiz etmek ve önerilerle birlikte yönetime sunmak.
j) Sağlık hizmeti ile ilişkili enfeksiyon sürveyans verilerinin analizine göre öncelik taşıyan bölümlerin sorumluları ile birlikte enfeksiyon kontrol programı için hedefler koymak ve her yılın sonunda ilgili birim sorumlu hekim ve hemşiresi ile birlikte hedef ulaşma oranlarını değerlendirmek ve yıllık çalışma raporunda bu değerlendirmelere yer vererek yönetime sunmak.
k) Enfeksiyon kontrol ekip veya ekiplerinin komite planları doğrultusunda çalışmasını sağlamak.
l) Enfeksiyon kontrol ekibi ve komitedeki diğer üyeler tarafından iletilen sorunlar ve çözüm önerileri konusunda karar almak ve yönetime yazılı olarak iletmek ve uygulamaları takip etmek.
m) Mesleğe bağlı enfeksiyon risklerine karşı bağışıklama ve profilaksi gibi personele yönelik koruyucu önlemlerin alınmasını sağlamak.
n) Enfeksiyonla ilgili akut halk sağlığı tehdidi olabilecek olay saptanması durumunda yönetime yazılı olarak bildirmek.
o) Enfeksiyon kontrol komitesi üyelerinin branşları kapsamında; eczane sorumlusu için akılcı antibiyotik kullanımı ile aseptik ilaç hazırlama ve muhafaza, tıbbi mikrobiyoloji laboratuvarı temsilcisi için kültür alma yöntemleri, cerrahi tıp temsilcisi için cerrahi antibiyotik profilaksisi gibi enfeksiyon önleme ve kontrolüne yönelik konularda yataklı tedavi kurum personeline eğitim vermek.
ö) Yataklı tedavi kurumlarında lejyoner hastalığı kontrolü için yapılan uygulamalara danışmanlık vermek.
p) Hastane havalandırma sistemi, hastane temizliği, su sistemleri, çamaşırhane, mutfak, atık yönetimi gibi destek hizmetlerinde enfeksiyon önleme ve kontrolüne yönelik faaliyetlerin yürütülmesini sağlamak.
(2) Enfeksiyon kontrol komitesi, kurumlarındaki enfeksiyon önleme ve kontrol faaliyetleri ile ilgili tüm çalışmalardan sorumludur.
(3) Enfeksiyon kontrol komitesi birden fazla enfeksiyon kontrol ekibi oluşturabilir ve gerektiğinde görev alanı ile ilgili olarak çalışma grupları oluşturur.
Çalışma usulü
MADDE 7- (1) Enfeksiyon kontrol komitesi, enfeksiyon önleme ve kontrolünde en üst karar organı olarak çalışır. Yoğun bakım ünitesi bulunan yataklı tedavi kurumlarında düzenli olarak üçer aylık dönemler halinde yılda en az dört kez, yoğun bakım ünitesi olmayan kurumlarda ise yılda en az iki kez toplanır. Olağanüstü durumlarda enfeksiyon kontrol komitesi, başkanın davetiyle veya üyelerden birinin başkanlığa yapacağı başvuru ve başkanın uygun görmesiyle toplanabilir.
(2) Enfeksiyon kontrol komitesinin üyeleri dört yıl süre ile görevlendirilir.
(3) Enfeksiyon kontrol komitesi başkanlığını, enfeksiyon hastalıkları ve klinik mikrobiyoloji temsilcisi yürütür. Enfeksiyon hastalıkları ve klinik mikrobiyoloji temsilcisinin katılamadığı veya enfeksiyon hastalıkları ve klinik mikrobiyoloji temsilcisinin bulunmadığı kurumlarda başkanlık görevini komitede görevli yönetici yürütür.
(4) Enfeksiyon kontrol komitesinin üyeleri, enfeksiyon kontrol ekibi tarafından hazırlanan ve kendilerine önceden sunulan gündemi görüşmek üzere toplanır. Enfeksiyon kontrol ekibi tarafından toplantı yeri, tarihi, saati ve gündemini içeren toplantı daveti yönetime sunulur. Yönetim tarafından toplantı tarihi ve gündemi toplantıdan en az iki gün önce üyelere bildirilir.
(5) Herhangi bir sebeple olağan ya da olağanüstü toplantılara katılamayacak olan üyeler, yazılı mazeretlerini yönetime bildirir.
(6) Enfeksiyon kontrol komitesi, üye tam sayısının salt çoğunluğuyla toplanır ve katılanların oy çokluğu ile karar alır. Oylarda eşitlik olması halinde, başkanın taraf olduğu görüş kararlaştırılmı
[Metin uzunluk sınırı nedeniyle kesildi]