Resmi Gazete Metni
Resmi Gazete'den alınmıştır
27 Mayıs 2022 CUMA
Resmî Gazete
Sayı : 31848
KURUL KARARI
Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan:
Karar No: 10990
KURUL KARARI
Karar Tarihi: 26/05/2022
Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunun 26/05/2022 tarihli toplantısında; 4628 sayılı Enerji
Piyasası Düzenleme Kurumunun Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 5/A maddesinin (f)
bendi ile Ek 2 nci maddesi, 4646 sayılı Doğal Gaz Piyasası Kanunu'nun 11 inci maddesi. Doğal
Gaz Piyasası Lisans Yönetmeliğinin 28 inci ve 31 inci maddeleri, Doğal Gaz Piyasası Tarifeler
Yönetmeliği'nin 8 inci ve 15 inci maddeleri ile 7139 sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu
Kararı ile belirlenen Doğal Gaz Dağıtım Şirketleri İçin Tarife Hesaplama Usul ve Esasları'nın
(Metodoloji) 9 uncu maddesi uyarınca, doğal gaz dağıtım şirketlerinin üçüncü tarife uygulama
dönemi tarife hesaplamalarında gerçekleşen yatırımların maliyet analizine yönelik olarak
aşağıdaki Karar alınmıştır.
MADDE 1- (1) Düzenlenmiş şebeke yatırım harcamalarının hesaplanmasında dikkate
alınan dağıtım şebekesi yatırımlarının analizinde aşağıdaki sınıflandırma esas alınır.
a) Boru hatları
b) Özel geçiş hatları
c) Hat vanaları
ç) İstasyonlar
d) Şehir besleme hatları
e) Servis hatları
f) Münferit hatlar
g) Sayaçlar
ğ) Sıkıştırılmış doğal gaz (CNG) ve sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) tesis yatırımları
h) Diğer yatırımlar
MADDE 2- (1) Boru hatlarının tarife hesaplamalarına esas yatırım maliyeti aşağıda
belirtilen ilkeler çerçevesinde hesaplanır.
a) Boru hattı yatırımları, çelik hat ve polietilen hat yatırımlarından oluşur.
b) Çelik hat ve polietilen hat yatırım maliyet analizi, sektör verilerinden hareketle
hesaplanan kabul sınırları ile dağıtım şirketi tarafından sunulan verilerin
karşılaştırılması suretiyle gerçekleştirilir. Kabul sınırları aşağıdaki şekilde tespit
edilir.
i. Alt ve üst kabul sınırları; yıl, boru türü ve boru çapı bazında istatistiki yöntemler
kullanılarak hesaplanan sektör ortalama birim maliyetlerinden yarım standart
sapma çıkartılması ve sektör ortalama birim maliyetlerine yarım standart sapma
ilave edilmesi suretiyle elde edilir.
ii. Kabul sınırlarına esas verilerin anlamlı istatistikler üretecek sayı ve nitelikte
olmaması durumunda, ilgili boru çapı için şirket ve/veya sektör verilerinden
hareketle elde edilen anlamlı istatistiklerin üretilebildiği benzer boru çaplarına
ilişkin veriler kullanılır.
c) Dağıtıın şirketi tarafından ilgili boru için sunulan birim yatırım maliyetinin alt ya da
üst kabul sınırına eşit ya da bu kabul sınırlarının arasında olması durumunda. tarife
hesaplamalarında ilgili boru için gerçekleşen yatırım maliyeti aynen dikkate alınır.
ç) Dağıtım şirketi tarafından ilgili boru için sunulan birim yatırım maliyetinin üst kabul
sınırından büyük olması durumunda, ilgili boruya yönelik yatırıın maliyeti üst kabul
sınırı esas alınarak tespit edilir.
d) Dağıtım şirketi tarafından ilgili boru için sunulan birim yatırım maliyetinin alt kabul
sınırından küçük olması durumunda ilgili boruya yönelik yatırım maliyetinin
hesaplanmasında, alt kabul sınırı ile sunulan birim yatırıın maliyeti arasındaki farkın
yüzde 50'sine denk gelen değerin sunulan birim maliyete eklenmesi suretiyle elde
edilen değer esas alınır. Her halükarda, tarife hesaplamalarında ilgili boru için dikkate
alınan yatırım maliyeti, gerçekleşen yatırıın maliyetinin iki katını aşamaz.
MADDE 3- (1) Özel geçiş hattı yatırımları, çelik ve polietilen özel geçiş hat
yatırımlarından oluşur.
(2) Özel geçiş hatlarının tarife hesaplamalarına esas yatırım maliyetinin tespitinde, 2 nci
madde kapsamında boru hatları için yıl ve boru türü (çelik ve polietilen) bazında kabul edilen
yatırım maliyeti ile gerçekleşen yatırın maliyetinden hareketle elde edilen indirim ya da artırım
oranı kullanılır.
MADDE 4- (1) Hat vana yatırımları, çelik ve polietilen vana yatırımlarından oluşur.
(2) Hat vanalarının tarife hesaplamalarına esas yatırım maliyetinin tespitinde. 2 nci madde
kapsamında boru hatları için yıl ve boru türü (çelik ve polietilen) bazında kabul edilen yatırım
maliyeti ile gerçekleşen yatırım maliyetinden hareketle elde edilen indirim ya da artırım oranı
kullanılır.
MADDE 5- (1) İstasyonların tarife hesaplamalarına esas yatırım maliyetleri aşağıda
belirtilen analizler çerçevesinde hesaplanır.
a) Şehir giriş istasyonlarının yatırım maliyet analizi, dağıtım şirketi tarafından sunulan
ve şirket mali kayıtlarında yer verilen tutarlar ile sektör verileri kullanılmak suretiyle
gerçekleştirilir.
b) Şehir içi bölge istasyonlarının yatırım maliyet analizi; yıl ve bölge istasyonu
kapasitesi bazında, 2 nci maddenin birinci fıkrasının (b), (c), (c) ve (d) bentlerinde yer
verilen ilkeler uyarınca gerçekleştirilir.
MADDE 6- (1) Yüksek basınçlı çelik boru hattı, çelik vana ve pig istasyonu inşasına
yönelik yatırım harcamaları ile canlı operasyon (hot-tap) giderinden oluşan şehir besleme hattı
yatırımlarına yönelik maliyet analizi aşağıda sıralanan ilkeler çerçevesinde gerçekleştirilir.
a) Şehir besleme hattı yatırımı kapsanındaki çelik boru hattı yatırım maliyeti; yıl ve
boru çapı bazında 2 nci maddenin birinci fıkrasının (b), (c), (c) ve (d) bentlerinde yer
verilen ilkeler uyarınca analiz edilir.
b) (a) bendi kapsamında yapılacak kabul sınırı hesaplamalarına esas verilerin anlamlı
istatistikler üretecek sayı ve nitelikte olmaması durumunda, analize esas kabul
sınırlarının tespitinde, 2 nci madde uyarınca çelik boru hatları için hesaplanan kabul
sınırları yüzde 20 arttırılarak dikkate alınır.
c) Çelik vana yatırım maliyeti, pig istasyonu yatırım maliyeti ve canlı operasyon (hot-
tap) gideri. dağıtım şirketi tarafından sunulan ve şirket mali kayıtlarında yer verilen
tutarlar ile sektör verileri kullanılmak suretiyle analiz edilir.
MADDE 7- (1) Servis hattı yatırımları, servis hatları kapsamındaki hat yatırımı ile servis
kutusu yatırımından oluşur.
(2) Servis hatlarının yatırım maliyet analizi. servis hatları kapsamındaki hat yatırım
maliyeti ile servis kutusu yatırım maliyetinin konsolide edilmesi suretiyle ve yıl bazında olmak
üzere, 2 nci maddenin birinci fıkrasının (b), (c). (c) ve (d) bentlerinde yer verilen ilkeler
uyarınca gerçekleştirilir. Hesaplamalarda esas alınacak kabul sınırının tespitinde konsolide
yatırıın maliyeti ve servis hattı uzunluğu dikkate alınır.
MADDE 8- (1) Münferit hat yatırımlarının analizi, bu yatırımlar için dağıtım şirketi
tarafından sunulan ve şirket mali kayıtlarında yer verilen yatırım tutarları ile söz konusu
yatırımlar karşılığında ilgili müşterilere tahakkuk ettirilen bağlantı gelirleri dikkate alınarak
gerçekleştirilir.
MADDE 9- (1) Sayaçlar ile sayaç yatırını kapsanında yer alan hacinı düzelticilerin
yatırım maliyet analizi, yıl bazında 2 nci maddenin birinci fıkrasının (b), (c), (c) ve (d)
bentlerinde yer verilen ilkeler uyarınca gerçekleştirilir.
(2) Ön ödemeli sayaçlar ile hacim düzelticiler için yapılacak kabul sınırı hesaplamalarına
esas verilerin anlamlı istatistikler üretecek sayı ve nitelikte olmaması durumunda, birinci fıkra
kapsamında mekanik sayaçlar için yıl bazında kabul edilen yatırım maliyeti ile gerçekleşen
yatırım maliyetinden hareketle elde edilen indirim ya da artırım oranı kullanılır.
MADDE 10- (1) Sıkıştırılmış doğal gaz (CNG) ve sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) tesis
yatırımlarının analizi, dağıtın şirketi tarafından sunulan ve şirket mali kayıtlarında yer verilen
tutarlar ile sektör verileri kullanılarak gerçekleştirilir.
MADDE 11- (1) Kazı, ruhsat, harç gideri, kamulaştırma gideri, üst kaplama gideri,
kontrol şirketi maliyeti, katodik koruma gideri, uzaktan kontrol ve gözleme sistemi (SCADA)
yatırımı, haritalama ve coğrafi bilgi sistemleri yatırımı ile hat ve tesislerin devralınmasına
ilişkin giderlerden oluşan yatırım harcaması niteliğindeki diğer yatırımlara yönelik maliyet
analizi aşağıda sıralanan ilkeler çerçevesinde gerçekleştirilir.
a) Kazı, ruhsat, harç ve kamulaştırma giderleri ile devralınan hat ve tesisler karşılığında
tahakkuk ettirilen giderler dağıtım şirketi tarafından sunulan ve şirket mali
kayıtlarında yer verilen tutarlar üzerinden dikkate alınır.
b) SCADA yatırım maliyeti, dağıtım şirketi tarafından sunulan ve şirket mali
kayıtlarında yer verilen tutarlar ile sektör verileri dikkate alınarak analiz edilir.
c) Katodik koruma giderlerinin analizi, dağıtım şirketi tarafından sunulan ve şirket mali
kayıtlarında yer verilen tutarlar ile sektör verileri kullanılarak gerçekleştirilir.
ç) Kontrol şirketi maliyetinin analizi aşağıdaki ilkeler çerçevesinde gerçekleştirilir.
i. Kontrol şirketi maliyeti, sabit ve değişken maliyet bileşenleri üzerinden hesaplanır.
ii. Sabit maliyet bileşeni, gerçekleştirilen dağıtım şebekesi yatırımlarından bağımsız
olarak tahakkuk eden maliyet bileşenini ifade eder ve dağıtım sektörü verileri
kullanılarak hesaplanır.
iii. Değişken maliyet bileşeni. dağıtım sektöründe ikinci tarife uygulama döneminde
oluşan kontrol şirketi maliyeti ile aynı dönemde inşa edilen toplam hat uzunluğu
dikkate alınarak hesaplanır. Hesaplama uyarınca, istatistiki yöntemler kullanılarak
yıl bazında hat başına sektör ortalama birim maliyeti elde edilir ve söz konusu
değerden yarım standart sapma çıkartılması ve bu değere yarım standart sapma
eklenmesi suretiyle alt ve üst kabul sınırlarına ulaşılır. Alt ve üst kabul sınırları,
dağıtım şirketi tarafından aynı yılda inşa edilen toplam hat uzunluğuyla çarpılarak
değişken maliyet bileşeni için alt ve üst değerler bulunur. Sabit ve değişken maliyet
bileşenleri toplamı dağıtım şirketi tarafından sunulan veri ile karşılaştırılır.
Karşılaştırıma, 2 nci maddenin birinci fıkrasının (c), (c) ve (d) bentlerinde yer
verilen ilkeler uyarınca yapılır.
iv. Hesaplama sonucunda ilgili yıl için gerçekleşen yatırım maliyetinden hareketle
elde edilen indirim ya da artırıı oranının yarısı kullanılır.
d) Belediye üst kaplama gideri ile ilgili mevzuat kapsamında tahakkuk eden asfalt plenti
maliyeti, dağıtım şirketi tarafından sunulan ve şirket mali kayıtlarında yer verilen
tutarlar üzerinden dikkate alınır. Alt yüklenici üst kaplama giderinin analizi, aşağıdaki
ilkeler çerçevesinde gerçekleştirilir.
i. Alt yüklenici üst kaplama gideri; asfalt, beton ve parke alt başlıklarının her biri için
ayrı ayrı olmak üzere, dağıtım sektöründe ikinci tarife uygulama dönemi içerisinde
oluşan alt yüklenici üst kaplama gideri ile aynı dönem içerisinde kaplama işlemine
konu boru hattı toplanı dikkate alınarak analiz edilir. Analiz kapsamında,
istatistiki yöntemler kullanılarak yıl bazında sektör ortalama birim kaplama gideri
hesaplanır ve söz konusu değerden yarım standart sapma çıkartılması ve bu değere
yarım standart sapma eklenmesi suretiyle alt ve üst kabul sınırları bulunur.
ii. Hesaplanan kabul sınırlarının dağıtım şirketi tarafından ilgili yıl içerisinde inşa
edilen boru hattı uzunluğuyla çarpılması suretiyle elde edilen değerler ile aynı
yılda gerçekleşen ilgili üst kaplama gideri karşılaştırılır. Karşılaştırma, 2 nei
maddenin birinci fıkrasının (c), (c) ve (d) bentlerinde yer verilen ilkeler uyarınca
gerçekleştirilir.
iii. Asfalt, beton ve parke dışındaki diğer üst kaplama giderinin analizinde, asfalt.
beton ve parke üst kaplama gideri analizi sonucu hesaplanan indirim ya da artırım
oranının ortalaması kullanılır.
e) Haritalama ve coğrafi bilgi sistem (CBS) yatırım maliyetinin analizi aşağıdaki ilkeler
çerçevesinde gerçekleştirilir.
i. CBS yatırım maliyeti, dağıtım sektöründe ikinci tarife uygulama dönemi içerisinde
gerçekleşen CBS yatırım maliyeti toplamı ile aynı dönem içerisinde inşa edilen
çelik ve polietilen hat uzunluğu toplamı dikkate alınarak analiz edilir. Analiz
kapsanında. istatistiki yöntemler kullanılarak sektör ortalama birim maliyeti
hesaplanır ve söz konusu değerden yarım standart sapma çıkartılması ve bu değere
yarım standart sapma eklenmesi suretiyle alt ve üst kabul sınırları elde edilir.
ii. Hesaplanan kabul sınırlarının dağıtıın şirketi tarafından dönem içerisinde inşa
edilen çelik ve polietilen hat uzunluğu toplamıyla çarpılması suretiyle bulunan
değerler ile aynı dönemde gerçekleşen CBS yatırım maliyeti karşılaştırılır.
Karşılaştırma. 2 nci maddenin birinci fıkrasının (c), (c) ve (d) bentleri uyarınca
gerçekleştirilir.
GEÇİCİ MADDE 1- (1) Bu Kararın yürürlüğe girdiği tarih itibariyle baz varlık tabanı
Kurul tarafından belirlenmemiş dağıtım şirketlerinin dağıtım şebekesi yatırımlarından 1/1/2012
- 31/12/2016 arasına ait olanların maliyet analizi 22/06/2017 tarihli ve 7142 sayılı Kurul Kararı
uyarınca gerçekleştirilir.
(2) İstanbul Gaz Dağıtım Anonim Şirketi'nin dağıtım şebekesi yatırımlarından;
a) 1/1/2012 öncesine ait olanların maliyet analizi 25/7/2012 tarihli ve 3939 sayılı
Kurul Kararı uyarınca,
b) 1/1/2012 - 31/12/2016 arasına ait olanların maliyet analizi 22/6/2017 tarihli ve
7142 sayılı Kurul Kararı uyarınca,
gerçekleştirilir.
(3) Başkent Doğalgaz Dağıtım Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı Anonim Şirketi'nin
dağıtım şebekesi yatırımlarından 1/1/2012 - 31/12/2016 arasına ait olanların maliyet analizi
22/6/2017 tarihli ve 7142 sayılı Kurul Kararı uyarınca gerçekleştirilir.
MADDE 12- (1) Bu Karar yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 13- (1) Bu Kararı Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanı yürütür.